Menu

X Omdat je bent ingelogd zie je op deze pagina de berichten uit al je groepen. Alleen jij ziet deze informatie.

Nieuws:

Opzet van Spijkerlab

Wilbert de Haan, (Spijkerlab)
3 maart 2017

Opzet van Spijkerlab


De wijk heeft sinds opheffing van de prostitutie in 2004 nog geen wezenlijke verandering

ondergaan in de openbare ruimte. Veel inrichting die daarmee samenhing is nog steeds

aanwezig zoals bijvoorbeeld paaltjes tegen wildparkeren, afsluitingen van straten, afbakeningen

van fietsstroken, afgesloten pleinen en speelplekken, enzovoort. De gemeente gaat

nu eindelijk het lang beloofde programma voor achterstallig onderhoud uitvoeren (het ‘Buiten

Gewoon Beter’ programma) dat vertraagd is door de bezuinigingen tijdens de crisis. En er is nu

ook nieuw beleid ( ‘van Wijken Weten’ ) dat het mandaat meer bij de wijk legt als deze zelf een

mening heeft over het te voeren beleid en ontwerp. Het Spijkerkwartier wil dat initiatief graag

naar zich toetrekken.


Daarvoor hebben we in het visieplan voor de korte termijn het doel geformuleerd om in ieder

geval op één locatie van beperkte omvang te laten zien hoe een samenhangend ontwerp van

openbare ruimte en private ruimte er uitziet. Een locatie ter inspiratie én evaluatie voor de rest

van de wijk. Uiteindelijk zijn dit twee locaties geworden als gevolg van overleg en discussie met

wijkbewoners. Eén locatie betreft het klassieke deel van de wijk met 19e eeuwse bebouwing.

De andere locatie betreft een stadvernieuwingslocatie uit de jaren ‘80 waar het aandeel

huurwoningen groot is (en niet uitblinkt in architectonische kwaliteit).

Bewoners rond deze locaties hebben zelf de handschoen opgepakt. Zij gaan een integraal

ontwerp voor twee pilotlocaties maken. Voor begeleiding en ondersteuning van dit ontwerp

willen we een externe landschapsarchitect inschakelen die met een onbevooroordeelde helicopterview naar de wijk en de bewoners kan kijken.


In eerste instantie zal er een ontwerp voor de pilotlocaties moeten komen. In tweede instantie

verschaft dit ontwerp ons handvatten om op zoek te gaan naar financiële middelen om

(onderdelen van) het plan te realiseren. Dit kan uit gemeentelijke of provinciale bron zijn maar

we zien ook mogelijkheden om als wijk inkomsten te genereren.


Toelichting op de specifieke opgaven waarop het lab zich zal richten.

Het is de bedoeling dat middels bewonersparticipatie een ontwerp tot stand komt dat hier integraal antwoord op geeft.


waterberheersing:

De wijk heeft door haar lage ligging en de enorme hoogteverschillen in de stad enorm te leiden

onder piekregenbuien. Naast maatregelen op stadsniveau om regenwaterretentie te realiseren

zullen in het Spijkerkwartier aanvullende maatregelen ontworpen moeten worden om regenwater

te bufferen én op te vangen. Omdat slechts 5% van de ruimte openbaar is kan de gemeente dit

niet alleen. Bewoners en andere gebruikers moeten hier dus bij betrokken worden.


klimaatbeheersing:

De gemeente Arnhem heeft een hitte-attentie kaart van de stad gemaakt waarop risicovolle

hittestress gebieden ingekleurd staan. Met name het centrum is hier uiteraard donkerrood

gekleurd maar ook het Spijkerkwartier kent een aantal hotspots.

Met name de dichtst bebouwde buurten behoren hiertoe. Ook hier zullen bewoners en vastgoed

eigenaren uit de wijk hun verantwoordelijkheid moeten nemen om maatregelen toe te voegen aan

hun warmte acumulerende steengoed omdat het probleem niet alleen in de beperkte openbare

ruimte opgelost kan worden.


onderhoud in combinatie met bewonersparticipatie

Op dit moment wordt onderhoud van de openbare ruimte door de gemeente openbaar aanbesteed

met als gevolg dat aannemers van ver komen. Zodra enigszins een werkrelatie met de wijk

opgebouwd is, loopt de contractperiode al weer af waarna de geschiedenis zich herhaalt. Dit

kan in de ogen van een aantal wijkbewoners beter. Een deel van het onderhoud in de wijk kan

ook door wijkbewoners zelf gedaan worden, eventueel onder de hoede van de gecontracteerde

aannemers. Ook in het Spijkerkwartier wonen werkzoekenden waaronder velen die baat kunnen

hebben bij een werkervaringsproject. Daarvoor is het buurtgroenbedrijf in oprichting. Het zou mooi

zijn als kleinschalig onderhoud voor en door wijkbewoners verricht kan worden. De inrichting

van de openbare ruimte zou dan zodanig moeten zijn dat hierin duidelijk gekaderde beheertaken

zitten. In het voorbeeld van onderhoud van boomspiegels moet begroeiïng gesnoeid moet

worden, afval opgeruimd en regenwaterafvoer gegarandeerd.


wijkeconomie in combinatie met bewonersparticipatie

De diversiteit van de wijk uit zich niet alleen in de bewoners maar ook in ondernemers. De wijk

kent zowel grote bedrijven als kleine mkb’ers. De wijkeconomie drijft ook op deze veelzijdigheid.

Velen werken in de wijk en wonen elders. Zij runnen bedrijfjes met een groot afzetgebied

tot ver in de regio en zelfs over de oostelijke landsgrens. Deze bedrijvigheid trekt ook veel

ondernemende bewoners aan waaronder veel zzp’ers die vanuit huis werken. Oude scholen en

kantoorgebouwen vinden een nieuwe functie als bedrijfsverzamelgebouwen. De wijk is een

aantrekkelijke lunchtijd locatie aan het worden voor de wijde omgeving. Dit vraagt ook wat van

de inrichting van de openbare ruimte. Meer ruimte voor voetgangers, meer plekken om buiten te

verblijven en een goede balans tussen ruimte voor bezoekers en bewoners. Dit succes van buurt

moet geen last voor de bewoners zijn.


synergie tussen functie en identiteit

Sinds de opheffing van de prostitutie in het Spijkerkwartier in 2004 is er nieuw elan in de wijk

ontstaan. Veel nieuwe bewoners en ondernemers vinden hun weg naar het Spijkerkwartier maar

oude bewoners die hun bijdrage hebben geleverd aan het veelzijdige (multiculturele) karakter

wonen er ook nog steeds en het is van belang dat dat zo blijft.

De rafelrandjes die de identiteit van de wijk hebben bepaald zouden met het badwater wel

eens weggespoeld kunnen worden tenzij het lukt om bij vernieuwde functionele inrichting

ook de identiteit van de wijk te vatten. Zo is bijvoorbeeld het Spijkerkwartier nog een wijk

met veel fietsers en dat willen we graag zo houden door deze te faciliteren met goede

stallingsmogelijkheden. Deze benodigde ‘fietsennietjes’ hiervoor zouden dan ook een uniek

ontwerp kunnen zijn die het karakter van de wijk weergeeft. Het straatbeeld waarin fietsen

overheersen blijft, hinderlijke bijwerking van geblokkeerde troitoirs verdwijnen.


grenzeloze stadsecologie waarin openbare ruimte en private ruimte samenwerken.

Vanaf de jaren ‘80 is in het Spijkerkwartier een aantal prachtige binnentuinen rijker geworden op

locaties waar aanvankelijk door de gemeente parkeerplaatsen beoogd waren. Het dan al groeiende

verzet in de wijk tegen de prostitutie is snel gemobiliseerd om de ongebreidelde facilitering van

de automobiliteit te keren. Dertig jaar later zijn deze groene oase’s in de wijk. De wijk gaat nog

steeds prat op deze monsterzege van weleer maar het is nu wellicht nog belangrijker om kleine

overzichtelijke succesjes te boeken. Kleine locaties in de straat maar ook in de (voor)tuinen waar

direct omwonenden zich uitermate betrokken voelen om de water- en klimaatbeheersing vorm

te geven maar ook de kwaliteit van de leefomgeving te verrijken met flora en fauna die ook op

grotere schaal in de stad een weefsel kunnen vormen dat zichzelf ontwikkeld en in stand houd.

Deze vlekken zullen grensoverschrijdend zijn dus enerzijds in de openbare ruimte, anderzijds

in voortuinen. Misschien is de volgende ‘binnentuin’ wel een parkeerplaats die ondanks het

aanwezige blik groen oogt en tal van beestjes huisvest.

Reacties

Egbert 10 juni 2017
Hee Wilbert, de protitutie is niet in 2004 beëindigd, maar pas twee jaar later, om precies te zijn per 5 januari 2006. Of heb je andere bronnen geraadpleegd dan ik?
Bekijk meer nieuws in de buurt »